Archive van september 2012

fietsen rond de wereld in nederland etappe 8

zaterdag 22 september 2012
gefietste route etappe 8

gefietste route etappe 8

13 september camping Siberië – Zuidwolde , ong. 45 km
aanvankelijk koud 12 C, later warmer zo’n 16 C, niet zoveel wind, voornamelijk vanuit het westen, prachtige wolkenluchten soms dreigend, geen regen

Bij camping Zandgaten, Siberië 26 begint de nieuwe route, etappe 8, die loopt tot Frankrijk bij Harderwijk. Het is inmiddels over twaalven, en ik ben nog steeds niets tegengekomen, geen plek waar je koffie kan drinken, geen bakkertje, geen supermarkt. Ik zit hier 8 km. van Hoogeveen af, en ik besluit daar nu naartoe te fietsen om koffie te drinken en wat te eten te halen. Verkwikt en van voedsel voorzien, rij ik terug en begin aan de grote omtrekkende beweging (tegen de klok in) rond Hoogeveen. Het landschap lijkt allemaal wat gewoner. Niet meer van die pittoreske dorpjes, minder natuurgebieden, meer “gewoon” maisvelden afgewisseld met weiden. Bijzonderheden zijn de Dooddijk, die door de Boerenveenseplassen loopt, en waarover vroeger de doden van Stuifzand naar het kerkhof in Pesse werden gedragen, en een apart dier in de wei: de alpaca. Het lijkt op een schaap met een lange nek, maar het is een soort lama, een huisdier in Zuid-Amerika, gehouden voor de wol. Na Engeland, een straatnaam, kom ik terecht in Ruinen. En vandaar in Koekange, dat net als Kockengen in Zuid-Holland komt van het Franse Cocagne, dat luilekkerland betekent. Een niet bijzonder dorp, dat ik snel doorfiets. Tegen vijven bereik ik Zuidwolde. De mevrouw van de vrienden van de fiets heeft mij ‘s middags gebeld dat zij onbereikbaar is, omdat de straat is opengebroken. Er liggen smalle plankjes waaroverheen ik toch het huis kan bereiken.

14 september Zuidwolde – Ommen, 91,2 km.
koud, 12 – 16 C, de hele dag grijs weer, in de ochtend miezer, in de middag twee zeer fikse buien, harde ZW wind

Grappige start van de dag. Werkmensen zijn pal voor de deur bezig met de straat opnieuw in te richten. En 15 motoren staan aan de overkant geparkeerd voor het gemeentehuis. De heer des huizes gaat vandaag met een groep op pad naar Duitsland. Om kwart voor negen zit ik op de fiets. Hemelsbreed is het maar 20 km. naar Ommen. De route maakt een grote bocht. Vandaag veel boerenland, zowel weiden, met zo nu en dan koeien, als akkerland met mais en aardappels. Weinig aardige dorpjes, maar wel bijzondere plaatsen. Klein Zwitserland, een natuurgebiedje, even buiten Zuidwolde, heb ik gemist, geconcentreerd als ik was op de weg, een nieuw fietspad, dat met een geweldige slinger over de N48 leidt. In de akkers daarachter ligt ineens een planten- en bomenkwekerij. Gek gezicht, al die sparretjes op een rij, naast buxus en andere tuinplanten. Nieuw-Moscou is niet te missen. Verschillende borden en ook nog een mini-camping die zo heet. Het is vandaag 14 september en het is 250 jaar geleden dat Napoleon de slag om Moskou verloor. Daar wordt vandaag aandacht aan besteed op de radio vertelt Hans me door de telefoon, met o.a. ouverture 1812 van Tsjaikovsky. Hoeveel bewoners van Nieuw-Moscou zouden daar bij stilstaan? Via de Krim en Engeland, beide plaatsen die niets te maken hebben met hun buitenlandse evenknieën, (Krim komt van krimp, en dat is een knik in de vaart. En Engeland is een verbastering van Enkeland. Een enk is een hoger gelegen akker.) kom ik ver achter Gramsbergen in een uithoek van Nederland. Die heet heel toepasselijk Achterin. Uitgestrekte landerijen en op de uiterste punt een SVR camping, geheel verlaten. De weg maakt een bocht van 30 graden, en een even lange rechte weg terug naar de bewoonde wereld. Ten zuiden van Hardenberg ligt nog een Moscou. Wel toepasselijk om vandaag beide Moscou’s aan te doen. Even heb ik het nog te kwaad als er grote borden verschijnen dat de brug naar Bergentheim eruit ligt. Maar gelukkig is er wel een noodfietsbrug. Aan het eind van de tocht kom ik in twee natuurgebieden. Boswachterij Hardenberg en boswachterij Ommen. In de laatste ligt de Sahara. Een zandverstuiving. Het regent inmiddels dat het giet. Er is niemand te zien. Ik ben nu aardig in de buurt van Ommen. De route doet dit plaatsje niet aan, maar hier overnacht ik. In de GPS geef ik het adres in. En snel ben ik bij een professionele B&B. Ik heb rode warme konen van de wind en de regen.

15 september Ommen – Kampen, 84 km.
behaaglijke temperatuur, 18 C, zonnig afgewisseld met wolken, geen regen, matige tot harde wind ZW-NW

Met zijn vijven aan het ontbijt, vier lopers op het Pieterpad en één fietser, ik. Half negen op de fiets, 4 km. terug naar de route. Bij parkeerplaats de Steile Oever pik ik hem op. In Vilsteren bekijk ik het grote landhuis en de molen. De eerste “buitenlandse” bezienswaardigheid vandaag is Madrid. Een voormalig landhuis, maar nu een grote horeca-gelegenheid met zalenverhuur. De buurman van het restaurant is op zijn oude dag gaan schilderen en heeft de Nachtwacht van Rembrandt op ware grootte nageschilderd. Een bijzonderheid is dat het de hele Nachtwacht is, inclusief de stukken die er in de 17e eeuw afgesneden zijn. Madrid heeft er een speciale zaal voor bijgebouwd, en stelt het schilderij nu tentoon. Ik ben de eerste vandaag. De lichten worden voor mij aangedaan en de DVD gestart. Een onderhoudende uitleg van 20 minuten over de schilder Jan van der Horst en over de Nachtwacht zelf. Vooral het verhaal over de beweging op het schilderij spreekt mij aan.
Op de Blauwedijk zie ik op een boerderij bijzondere gevelstenen. Een infobord even verderop zegt dat het pachtboerderijen zijn, o.a. de Aalhorst en dat de gevelstenen in het begin van de vorige eeuw opgekocht zijn door baron van Deden. Ze komen van gesloopte grachtenpanden in Amsterdam. Even verderop kom je langs het landhuis Mataram. Daar is niets van te zien, door de geweldige begroeiing in de tuin. Wel te zien is een monument, een bronzen stronk van een boom van Lotte Kloppenburg, dat herdenkt dat in WOII hier een V2 lanceerplaats lag, vanwaar V2′s werden afgeschoten op Antwerpen.

getuige 1945

getuige 1945


De route kronkelt verder om Dalfsen heen. Een voorbode van het rivierenlandschap, dat ik later op de route zal tegenkomen, krijg ik als ik de stuw over de Vecht overga. Een uitgebreide dubbele stuw. Het is er druk met fietsers en wandelaars. Ten noorden van Dalfsen ligt Engelland. Dat heeft ook al niets te maken met Engeland, maar alles met de witte wieven die vroeger voorkwamen in de veenmoerassen, en door de kerk engelen werden genoemd. Voorbij Zwolle kom ik in het rivierenlandschap van het Zwarte Water. Dat is toch het landschap waar ik het meest van houd. De weidsheid, de dijken, de uiterwaarden met koeien, en vooral het water. In de verte zie ik Hasselt met de imposante St. Stefanuskerk al liggen. Bekend van de Hanzeroute, één van de eerste langeafstandsroutes die ik met Jan gefietst heb. Ik kan niet nalaten te pauzeren op de Markt met een kopje thee. Nog een bewonderende blik op het oude stadhuis uit de 16e en 17e eeuw en verder maar weer. Het is nog een eind naar Kampen. De tocht gaat namelijk over Genemuiden. Daar is een braderie met oude ambachten en veel viskramen, uitgestald langs de haven. Via de vestingwerkjes gaat de route dan in zuidelijke richting over de Kamperzeedijk naar Kampen. Zoals burgemeester Kleemans indertijd zei bij de opening van de Open Monumentendag in 1989: “Je komt Kampen binnen via de voordeur”. Het mooie gave havenfront ligt te schitteren in de late namiddagzon. Aan de IJsselkade is mijn vrienden op de fiets adres. Bij bijzonder pand, ondiep en rug aan rug met de huizen in de straat erachter. Maar met de grandeur die hoort bij deze rij huizen. En met een bijzondere bewoonster. Op een aangename wijze zorgzaam en belangstellend. ‘s Avonds loop ik nog een rondje in deze vertrouwde stad.

16 september Kampen – Harderwijk, 101 km.
zonnig, droog, ong. 17 C, wind uit westelijke richting, vaak tegen

Na een overvloedig ontbijt, vertrek ik tegen negenen uit Kampen. Het is zonnig en nog een beetje kil. Vele fietsende Kampers kom ik tegen, allemaal op weg naar de kerk, denk ik. Buiten Kampen is het heel stil. Grootse uitzichten over de IJssel, tot ik langzamerhand de noordkant van de Veluwe bereik. Hier ligt ook weer een Engelandbuurtschap, en dat moet natuurlijk aangedaan worden. De route gaat door het Zwolse bos, een bos met lange lanen met hoge bomen, afgewisseld met kleine heideveldjes. Ik doe Heerde aan en Epe.

De fietser in Epe

De fietser in Epe

Daar eet ik, hoe toepasselijk een boterhammetje bij het beeld van de fietser, een lange afstandsfietser vol bepakt. Het beeld heeft een geschiedenis. Vandalen hebben het in 2010 gestolen. In oktober 2011 is na een hevige discussie of er wel eenzelfde beeld van dezelfde kunstenares moest komen, een nieuw beeld van beeldhouwster Greet Grottendieck geplaatst. Hopen dat de dieven er nu vanaf blijven. Daarna gaat de route weer in noordelijke richting. Je merkt dat je in de buurt van ‘t Harde komt. Grote borden met “militair schietterrein, niet betreden” staan langs de weg. Via Hoge Enk rijd ik Elburg binnen. Daar is het in het centrum een drukte van belang. Ik sta er niet te lang bij stil, omdat ik de pont moet halen die vaart over het Veluwemeer. En de wind staat nog steeds west. Op Flevoland een lang fietspad tot Aqua Centrum Bremerbergsehoek. Bremerberg doet denken aan de Duitse plaats Bremen. Het boekje geeft geen uitsluitsel of de Bremerberg, nu een jong bos, iets te maken heeft met Bremen. Ik ben op tijd voor de pont, Om 16.00 uur vaart hij voor het laatst naar Nunspeet. Ik ben de enige passant. De veerbaas vertelt dat hij in weer en wind vaart, alleen bij windkracht 5 en hoger niet. Het water slaat dan over de boot heen, en iedereen zou heel nat worden. Hij heeft dat één keer gedaan voor een man, die erop stond. De meneer is ook drijfnat geworden. De zon laat het water glimmen. Er varen heel wat bootjes, zeilboten en motorboten. En ook een enkele surfer. Ik denk dat ik uitgerust ben als ik aan de overkant weer op de fiets stap voor de laatste tien kilometer, maar na een kwartier slaat de hongerklop toe. Ik val stil, het zweet breekt me uit en ik ben trillerig.
fietser in groen, bij Hierden

fietser in groen, bij Hierden

Ik pauzeer bij een van bladeren gemaakt beeld van een fietser en eet op wat ik nog in fietstas heb: een roggebrood met kaas, een sinaasappel en een pakje sap. Daarna gaat het prima tot de buurt Frankrijk bij Hierden. Het stempeltje heb ik met Pasen al gehaald. De weg naar het station Harderwijk is niet ver meer.

fietsen rond de wereld in nederland etappe 7

dinsdag 18 september 2012

Van het buurtschap West Napels in Winschoten naar camping Siberië even ten noorden van Hoogeveen. Dat is etappe 7 van het boekje Fietsen rond de wereld in Nederland, waar ik al eerder routes van gefietst heb. Ik doe er drie en een halve dag over. De eerste twee dagen fietst Hans met met mee. Ik heb voor de GPS routes gemaakt met waypoints. Voor dag twee heb ik meer dan 50 waypoints gebruikt, en dat blijkt niet te mogen.

gefietste route etappe 7

gefietste route etappe 7

10 september Winschoten – Schipborg, 57,4 km
zonnig en soms grijs, droog, 18 C, behoorlijk veel ZW wind, meestal tegen

Om 13.00 uur zijn we in Winschoten. Winschoten heeft naast het oorspronkelijke centrum een nieuw groot winkelcentrum gebouwd. Het oude Marktplein rond de historische kerk, in Hanze stijl, is bouwvallig en verlaten. We gaan op pad. Dit deel van Groningen is leeg met grote soms zeer verwaarloosde boerderijen afgewisseld met kleine huisjes. De landerijen zijn uitgestrekt en je kunt kijken tot de horizon. Lange stroken grasland wisselen met mais- en aardappelvelden af. We komen de eerste dag niet één café tegen dat open is. Onderweg staan we stil bij de markante punten die het boekje noemt. Net buiten Winschoten ligt Napels west. Een straat in het buurtschap Napels, zo genoemd omdat hier kleine zeer armoedige huisjes waren, die door de Groningers geassocieerd werden met de stad Napels. Even verderop ligt Tranendal en dat heeft weer te maken met de beroemde slag bij Heiligerlee, waar volgens onze geschiedenisles de 80-jarige oorlog tegen de Spanjaarden mee is begonnen. Er is niets dat aan die slag herinnert. We ploeteren verder pal tegen de wind in richting Veendam. Dat doen we niet echt aan, gaan langs het buurtschap Egypte. Hier zaten aan het begin van de 19e eeuw zigeuners. Het boekje geeft aan dat zigeuners zelf zeggen dat zij uit Egypte komen. Ook hier geen enkele herinnering aan zigeuners. Nog niet eens een woonwagenkamp. Over Tripscompagnie komen we in Kiel-Windeweer. Een langgerekt lintdorp, karakterestiek voor de veenkoloniën. Mooie boerderijen en huizen langs een vaart en een duur erfgoedlogies in de oude veenkoloniale kerk. Het landschap verandert langzamerhand iets. Het wordt wat kleinschaliger. We zijn dan inmiddels in Drenthe, in het prachtige nationaal beek- en esdoornlandschap “de Drentse AA”. In Schipborg overnachten we in B&B de Borg.

11 september Schipborg – Emmen, 71 km.
Veel koeler, ong 15 C, in de ochtend lichte regen, na de middag enorme plensbuien

De route vanaf Schipborg naar Taarlo, een gaaf esdorp met boerderijen met rieten daken, is heel mooi, door een bosrijk gebied met veel oude eiken. De herfst lijkt begonnen. De eikels vallen van de bomen, één pardoes op Hans zijn hoofd. Springbalsemienen groeien overvloedig. Ook zien we heidevelden. Soms vergrast, maar soms prachtig paars gekleurd. Kennelijk leeg gegraasd door schaapskuddes. In Rolde moeten we afstappen. Het dorp is helemaal afgezet voor een enorme braderie met kermis. Na Rolde doen we Nooitgedacht aan. Oorspronkelijk een drassig veengebied, nu een in cultuur gebracht landschap met niet bijzondere bebouwing. Om de N857 te vermijden leidt de route ons in een grote bocht erlangs, uiteindelijk kom je er vlak voor Papenvoort weer op. Die bocht is te missen. Het is een saai stuk. Voorbij Papenvoort gaat het door boswachterij Borger, een onderdeel van de Hondsrug, en worden we langs een kasseienweg gevoerd. Maar gelukkig hoeven we er niet overheen te fietsen. Er loopt een keurig fietspad naast. In boswachterij bewonderen we de Ode aan de Zon, een kunstwerk uit 1999 van Rob Schreefel. Het is duidelijk geïnspireerd door de hunebedden. In de topsteen zit een rond gat, waardoorheen de zon kan schijnen. Het begint nu harder te regenen en in de buurt van Exloo barst de bui los, alsof alle sluizen in de hemel tegelijkertijd zijn opengezet. Schapen en paarden liggen te schuilen onder het bladerdek van de bomen. Wij wachten even in het tunneltje onder de N34. De lucht is donkergrijs gekleurd. Het is duidelijk dat het nog uren blijft regenen. We fietsen zo hard mogelijk door naar Emmen. Ik breng Hans naar het station en fiets dan terug naar mijn vrienden van de fietsadres in Emmerhout.

12 september Emmen – Nieuw-Amsterdam, 74,8 km.
12- 16 C. zonnig met wolkenvelden, één fikse regenbui in de morgen, behoorlijke westenwind

De dame van de vrienden op de fiets vindt het maar een kippeneindje dat ik vandaag moet fietsen. Van Emmen naar Nieuw Amsterdam is hooguit 15 km. Ik kan haar niet duidelijk maken dat ik een route rijd en ga dus maar gauw op pad. De Gerardusstraat in Barger-Oosterveld ligt helemaal open. Maar de werklui protesteren niet als ik gewoon doorrijd. Ik kom in Nieuw-Dordrecht, de naam voor de twee veendorpen die halverwege de 19e eeuw gesticht zijn door een maatschappij uit Dordrecht. Ik passeer het museum collectie Brands . Een museum voor een bijzondere verzameling over heel verschillende onderwerpen als WOII, Drenthiana, munten, thanatologie, kerkgeschiedenis en nog veel meer. Nieuw-Dordrecht heeft lange rechte wegen en huizen die zo uit een makelaarscatalogus komen. Het museum Veenpark in Barger Compascuum is nog in diepe rust verzonken, als ik daar om kwart voor tien langskom. Dan volgt een prachtig stuk door een nieuw aangelegd natuurgebied van Staatsbosbeheer. Het riviertje de Runde is hersteld, maar nog belangrijker het heeft een functie gekregen in de watervoorziening in de buurt. Het niet verharde fietspad kronkelt via nieuwe bruggetjes erlangs. Aan het eind is het fietspad een graspad. Hier wordt niet veel gefietst. Onder de A37 door is het even verhard, maar daarna is het een door de regen tamelijk sompig pad. Wel omzoomd door rijen zonnebloemen. (Dag Jan). Ineens sta je dan aan een vaart, waarin Zwartemeer ligt. Ook ooit een veendorp. Overal staan borden met foto’s hoe het was. Op de hoek van de Hogeweg staat de markante St-Antoniuskerk uit 1920. Doorfietsend kom je dan in het Bargerveen. Ook hier zijn de natuurherstellers aan het werk geweest. Het resultaat is spectaculair, hoogveen en laagveen, en zeer veel verschillende vogels. Vogelaars en een enkele fietser genieten ervan. De overgang naar Nieuw Schoonebeek kan niet groter zijn. Veel ja-knikkers, ouderwetse aan de overkant van het kanaal en nieuwerwetse aan deze kant. Grote groene buizen lopen over de akkers. Aan de horizon nieuwe windmolens. Om de autoweg de Europaweg niet helemaal af te fietsen is een klein ommetje bedacht. Dat is een fraaie ommetje, vooral het laatste stuk in Schoonebeek is een oude weg, met monumentale boerderijen, sommige met mooi gevlochten strooien daken. Grote bomen maken het geheel af. Het pad eindigt bij een nieuw winkelcentrum in Schoonebeek. Daar is een bakker, die naaste lekkere broodjes ook koffie schenkt. Vervolgens een lang stuk langs het Schoonebeekerdiep. Aanvankelijk een smalle weg, waar ook auto’s over mogen, maar later een geasfalteerd fietspad. Dat schiet lekker op. De uitgestrekte luchten hebben moooie witte wolken, maar ook donkere zwarte. En daartussen schijnt de zon. En zo rijd ik Coevorden binnen. Toen ik hier jaren geleden was, bij het wandelen van het Pieterpad, vond ik het maar een armoedige stad. Het kasteel lag er in de steek gelaten bij. Dat is nu duidelijk niet meer het geval. Het is gerestaureerd en de omgeving is aangepast aan het kasteel. De route loopt dwars door een voetgangersgebied. Lopen maar. Er zijn vandaag verkiezingen voor de tweede kamer. Ik merk er niets van. Nergens kom ik aankondigingen van stemlokalen tegen. Alleen aanplakborden met de diverse affiches hangen her en der. Coevorden uit verzeil ik in een stroom middelbare scholieren. Ik pas mijn tempo aan en in Dalen stap ik af om het kerkje uit 1824 de te bekijken. De toren is ouder, en dateert uit de 15e eeuw. Ik nader nu Nieuw- Amsterdam, maar eerst moet ik nog een plek passeren waar zigeuners hebben gewoond, Boheems paradijs – nu een minicamping – en Marokko. In Nieuw-Amsterdam staat een Van Goghhuis. Ik was hier al eerder, maar omdat het nog vroeg is, ga ik nogmaals naar binnen. Ik kan nog net met de laatste rondleiding mee. Het Van Goghhuis heeft een grote foto van het Bargerveen, omdat het er in de tijd van Vincent hier ook zo heeft uitgezien. Nu ik daar doorheen ben gefietst, zie ik dat voor me. Hoe hij een paar maanden door dat veen heeft gebaggerd en getekend. De kopieën van schilderijen en tekeningen, die hij hier maatke, gaan daardoor meer voor me leven. Mijn onderdak adres zit aan de andere kant van het kanaal.

13 september Nieuw-Amsterdam – camping Siberië, ong. 40 km
aanvankelijk koud 12 C, later warmer zo’n 16 C, niet zoveel wind, voornamelijk vanuit het westen, prachtige wolkenluchten soms dreigend, geen regen

De verkiezingen hebben de VVD en de PvdA het grootst gemaakt. Ze zijn voor een kabinet op elkaar aangewezen. Ben benieuwd wat dat gaat worden. Vroeg op stap. Eerst een lange tijd langs de vaarten. Prettig fietsen met zicht op de weilanden en mooie wolkenluchten daarboven. De tocht leidt door de Klincke van Staatsbosbeheer, met vochtige veengebieden en langs pittoreske brinkdorpen als Benneveen en Aalden. Soms kom je bijzondere dingen tegen, als een gedicht in dialect over de omgeving, geëtst op een glazen plaat, of een beeldhouwwerk in hout van een schop en schepel (van Stefan Ester), dat het leven verbeeldt, naast een huis dat overduidelijk een milieuvriendelijke woning is (met oud hout en grasdaken). De wereld in Nederland tref je in de plaats Meppen, die je ook in Duitsland hebt, en de Palms, een natuurgebiedje dat bekend staat om waaiende jeneverbesstruiken, lijkend op palmen. Ik zie ze trouwens niet. Na nog een natuurgebied – Mantingerzand – raak ik aan het einddoel van deze route: Siberië 26, camping de Zandgaten. Het is een VeCaBo-camping en totaal verlaten. De receptie is vrij toegankelijk en daar ligt het stempel. Nog drie stempels, dan heb ik alle routes gefietst.

wandeling geldermalsen leerdam

zaterdag 8 september 2012

Twee keer per jaar loop ik mee met een wandelclub van oud-collega’s. Eén daarvan is onlangs gepensioneerd. De wandelclub heeft hem een wandeling met eten cadeau gedaan. Vandaag gaan we op stap. Een NS-wandeling van station Geldermalsen naar station Leerdam, slingerend langs de Linge. Het is schitterend weer. Veel fruit, appels, peren, frambozen, pruimen hangt rijp of bijna rijp aan bomen en struiken. Al snel passeren we Mariënwaerdt, een particulier landgoed met allerlei biologische produkten. Aan het eind van de dag zullen we hier eten in brasserie Marie. Maar eerst lopen we door langs de Linge naar Beesd. De route gaat dwars door het dorp, over de Voorstraat met de karakterestieke kerk met korte stompe toren. Later op het pad zien we in Acquoy net zo’n toren. Alleen staat die behoorlijk uit het lood. En wordt daarom wel de Betuwse toren van Pisa genoemd. Net buiten Acquoy zit een geit als een hond in het weiland te poepen. Ik weet niet of dat normaal is voor geiten, een gek gezicht is het wel. Het fort van Asperen, onderdeel van de Hollandse Waterlinie staat in de steigers. Maar een lekker kopje thee, of een biertje schenken ze er nog wel. Leerdam is dan snel bereikt. Met de trein reizen we naar Beesd. Daar wachten de niet-wandelaars ons op. Op een prachtige nazomer avond genieten we van een heerlijk menu op het terras van brasserie Marie. Een aanrader.